Ambacht

Voor het werken met vers hout heb je in principe niet veel nodig. Een groot deel van de werkzaamheden is uit te voeren met een basisset van slechts enkele gereedschappen. Indien je bijvoorbeeld zelf aan de slag wilt gaan met het maken van lepels, heb je voldoende aan een bijl, een recht mes en een gebogen lepelmes.

Gereedschap
Standaard lepelmaakset

Met de bijl wordt het blok hout al tot een duidelijk herkenbare lepel gehakt. Met het gebogen mes snijd je de holling uit en met het rechte mes wordt de afwerking van de rest van de lepel gemaakt. Bij gebruik van goed scherp gereedschap is het gebruik van schuurpapier niet nodig.

gereedschap
Allerhande gereedschap

Naast de basisset zijn er nog andere gereedschappen die het werk een stuk kunnen vereenvoudigen, of eigenlijk vooral versnellen. Wanneer je een lepel wilt maken uit een flink stuk stam, kan je dat stuk hout uiteraard te lijf gaan met je bijl. Vers hout is echter redelijk gemakkelijk te splijten. Een kloofijzer en knots maken dit werkje nog eenvoudiger en preciezer. Inkorten van hout gaat natuurlijk ook goed met een zaag. Een zaag met heel kleine vertanding raakt door het plakkerige zaagsel van het nog natte hout echter snel verstopt. Een zaag die speciaal geschikt is voor vers hout is dan wel heel handig.

Om grotere werkstukken uit te hollen, zoals schalen, bakjes en kopjes, zijn grotere en stevigere snijgereedschappen een stuk efficiënter dan een lepelmes. Een klein disseltje (een soort gebogen bijltje dat dwars op de steel staat) en een guts met een lange steel zijn dan heel prettige hulpmiddelen.

werktuigen
Hakblok, schaafbok, schaalhakbok en verhoogd hakblok

Naast gereedschappen, maak ik ook gebruik van een aantal werktuigen in de meest basale zin van het woord. Zo is bij het werken met een bijl een hakblok een vereiste. Een hakblok op drie poten is een wat meer ergonomische variant op het standaard blok. Een wat uitgebreidere variant is de schaalhakbok, waar je met wiggen je werkstuk op kunt vastklemmen om deze gemakkelijk te kunnen bewerken tot schaal.

Een nog wat geavanceerder werktuig is de schaafbok. Daarbij bedien je met je voeten een klemmechanisme, waardoor je gemakkelijk je werkstuk kunt vastklemmen, loslaten en verdraaien, en weer vastklemmen. De schaafbok gebruik ik vooral in combinatie met een haalmes: een mes met aan beide zijden van het lemmet een handvat, waar je snel grote stukken hout mee af kunt schaven.

haalmes
Haalmes

Voor het komende jaar staat er nog een op spierkracht aangedreven draaibank op de planning, maar dat is nu nog toekomstmuziek……